Cukrzyca jest chorobą cywilizacyjną. Według danych WHO około 422 milionów ludzi na całym świecie choruje na cukrzycę, a 1,6 miliona zgonów rocznie jest bezpośrednio przypisywanych tej wyniszczającej organizm chorobie. W Polsce już co najmniej 3 mln chorych zmaga się z cukrzycą. Cukrzyca wywołuje liczne powikłania, które dotyczą całego organizmu. Jednym z najczęściej występujących powikłań jest stopa cukrzycowa.
Cukrzyca – choroba metaboliczna !
Cukrzyca jest przewlekłą, metaboliczną chorobą. Jej cechą charakterystyczną jest podwyższony poziomem glukozy. Prowadzi do bardzo poważnych konsekwencji zdrowotnych, np: do uszkodzenia serca, naczyń krwionośnych, oczu, nerek i nerwów. Zwiększa ryzyko utraty słuchu i różnorodnych chorób wątroby.
Stopa cukrzycowa – problem 10% cukrzyków!
Jednym z bardzo niebezpiecznych i niestety częstych skutków cukrzycy jest zespół stopy cukrzycowej. Występuje przy obu typach cukrzycy. Cechuje się niedostatecznym ukrwieniem stóp, owrzodzeniami, występowaniem zaników mięśniowych, palców młoteczkowatych i zrogowaceń. Rany i owrzodzenia świadczą o postępującym procesie martwiczym. Może dojść do deformacji stopy, co uniemożliwia chodzenie. Przy rozległej martwicy występują wskazania do amputacji. Szacuje się, że stopa cukrzycowa to problem nawet 10% diabetyków. Pojawia się po latach źle leczonej cukrzycy. Bywa, że zmiany na stopach są pacjenta pierwszym widocznym objawem cukrzycy.
Przyczyny zespołu stopy cukrzycowej?
Powiedzenie „źle leczona cukrzyca” jest bardzo ogólne i wymaga doprecyzowania. Utrzymujący się długotrwale wysoki poziom cukru doprowadza w konsekwencji do zmian w ścianach dużych i małych naczyń krwionośnych. Uszkodzenia małych naczyń krwionośnych przyczyniają się do powstania retinopatii oraz do upośledzenia funkcji nerek (nefropatia) lub układu nerwowego objawiające się zaburzeniami czucia, drętwieniem i bólem kończyn. Uszkodzenie dużych naczyń skutkuje chorobą wieńcową, chorobą niedokrwienną ośrodkowego układu nerwowego oraz zespołem stopy cukrzycowej.
Objawy charakterystyczne dla stopy cukrzycowej?
Pierwszym niepokojącym sygnałem, że pojawia bardzo poważne powikłanie cukrzycowe – stopa cukrzycowa, jest ból nóg, uczucie mrowienia i skurcze nasilające się głównie w nocy. Łuszczenie się skóry, pojawienie się ognisk martwicy i owrzodzenia, wolniejsze gojenie ran oraz zaburzenia w odczuwaniu bólu, temperatury i dotyku, dają niemal pewność, że cukrzyca nabiera dramatycznego przebiegu i diabetyk będzie zmagał się z zespołem stopy cukrzycowej. Deformacja kości bardzo utrudnia, a wielu przypadkach wręcz uniemożliwia chodzenie.
Leczenie stopy cukrzycowej?
Osoby, w których pojawiała się stopa cukrzycowa, muszą utrzymywać prawidłowy poziom cukru. Konieczne jest tak zwane wyrównanie cukrzycy. Niezwykle istotne jest utrzymywanie prawidłowego poziomu ciśnienia tętniczego i poziomu cholesterolu. Zaleca się wszystkim diabetykom regularne oglądanie stóp – części grzbietowej podeszwowej, przestrzeni międzypalcowych. Każdą zmianę, np.: pęknięcia skóry, rogowacenie, odciski, owrzodzenia, zmiany zabarwienia należy natychmiast zgłosić lekarzowi. Dla dokładnego oglądania stóp można użyć lusterka. W przypadku owrzodzeń lekarze zazwyczaj zalecają odpowiednią antybiotykoterapię i stosowanie właściwych opatrunków oraz wkładek ortopedycznych.
W najcięższych przypadkach konieczne jest poruszanie się o kulach lub na wózku inwalidzkim.Postępowanie lecznicze w przypadku stopy cukrzycowej jest długotrwałe i wieloetapowe. Prowadzą je lekarze następujących specjalizacji: diabetolog, chirurg, ortopeda oraz chirurg naczyniowy. Olbrzymią rolę odgrywają: zachowanie higieny stóp, właściwa dieta i wyrównanie poziomu glukozy. Osoby chorujące na cukrzycę muszą podlegać także kontroli kardiologicznej. Przy prawidłowym leczeniu stopy cukrzycowej, istnieje duża szansa na uniknięcie amputacji stopy. Warunek to wczesne wykrycie cukrzycy, dokładna obserwacja swojego ciała i postępowanie zgodnie ze wskazówkami lekarzy- specjalistów.